12-07-2024, 11:07 AM
Havanın çirklənməsi hər kəs üçün sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər, lakin ən çox hamilə qadınlar üçün zərərlidir. Araşdırmalara görə, havanın çirklənməsi dölün inkişafının müxtəlif patologiyaları ilə əlaqələndirilir. Bunlara aşağı çəki, vaxtından əvvəl doğuş, autizm riskinin artması, koqnitiv zəifləmə və digər problemlər daxildir. Bu səbəbdən havada olan zərərli maddələrin hamilə qadının orqanizminə təsirini minimuma endirməyə çalışmaq lazımdır.
Havanı çirkləndirən mənbələr hansılardır?
Havanın keyfiyyətinin qənayət bəxş olmaması havanın çirklənməsinin nəticəsidir. Sənaye və nəqliyyat infrastrukturu inkişaf etmiş böyük şəhərlərdə havanın çirklənməsi adətən daha yüksəkdir. Bütün il boyu hava çirkli olsa da, qışda vəziyyət çox vaxt daha pis olur. Bu, soyuq mövsümdə istilik sistemlərinin aktiv istifadəsinin, həmçinin səhər saatlarında mühərrikin istiləşməsi zamanı sıx işlənmənin nəticəsi ola bilər. Heç kimə sirr deyil ki, bir çox şəhərlərdə şəxsi avtomobillər üçün parkinq düzgün təşkil olunmayıb. Nəticədə səhər saatlarında yaşayış binalarının yaxınlığında dayanmış avtomobillərin mühərriklərində kütləvi şəkildə isinmə müşahidə olunur. Bu, qurğuşun, kükürd dioksidi və azotun, eləcə də yaşayış pəncərələrinin yaxınlığında bir çox digər zərərli maddələrin aktiv şəkildə sərbəst buraxılmasına səbəb olur.
Hamilə qadınlar nə etməlidir?
İdeal həll yolu, ümumiyyətlə, çirklənmiş atmosferdə olmamaq, hamiləlik dövründə ən təmiz əraziyə köçmək olardı, lakin bu həmişə mümkün deyil. Bundan əlavə, ən yaxşı ginekoloqlar adətən böyük şəhərlərdə işləyirlər. Evin və ofisin içindəki hava xarici atmosferdən gəlir. Bəzi hallarda qapalı hava açıq havadan daha çox çirklənmiş ola bilər. Uşaq gözləyən qadınlar həm xarici, həm də daxili havanın vəziyyətinə diqqət yetirməlidirlər. Media mənbələri çirklənmə səviyyəsinin artdığını bildirirsə, çölə çıxmamaq, içəridə qalmaq daha yaxşıdır. Eyni zamanda, çirklənmiş havanın otağa daxil olmasının qarşısını almaq üçün pəncərələr bağlı saxlanılmalıdır. Ancaq yadda saxlamaq lazımdır ki, ventilyasiya olmaması hər hansı bir insanın bədəninə də zərər verir, çünki bu vəziyyətdə otaqda oksigen səviyyəsi aşağı düşür və karbon qazının miqdarı artır.
Bir çox şəhərlərdə açıq havanın çirklənməsinin pik həddi nəqliyyatın intensivliyi ilə əlaqələndirilir və çox vaxt iş gününün sonuna qədər məhdudlaşır. Bu dövrdə qadınların nəqliyyatdan istifadə etməsi son dərəcə arzuolunmazdır, çünki tıxacda ilişmək asandır, orada ilişib qalmış avtomobillərin buraxdığı avtomobil dumanını udmaq olar. Hamilə qadınların kifayət qədər su içməsi də vacibdir. Digər şeylər arasında, bu, bədənin normal fəaliyyətinə kömək edəcək tənəffüs yollarının kifayət qədər nəmləndirilməsini təmin edəcəkdir. Evinizin hava təmizləmə sistemlərinin düzgün işlədiyinə və onların filtrlərinin və digər əvəzedici komponentlərinin mütəmadi olaraq dəyişdirilməsinə əmin olmalısınız. Əvvəllər tənəffüs yolları xəstəliklərindən (astma, xroniki bronxit və s.) əziyyət çəkən qadınlar əlavə risk altındadırlar. Mənfi təzahürlərin risklərini azaltmaq üçün, hamiləliyin planlaşdırılmasından əvvəl, hamiləlik dövründə relapsın qarşısını almaq üçün bir həkimə baş çəkmək və tənəffüs sisteminin vəziyyətini mümkün qədər yaxşılaşdırmaq lazımdır.
Havanı çirkləndirən mənbələr hansılardır?
Havanın keyfiyyətinin qənayət bəxş olmaması havanın çirklənməsinin nəticəsidir. Sənaye və nəqliyyat infrastrukturu inkişaf etmiş böyük şəhərlərdə havanın çirklənməsi adətən daha yüksəkdir. Bütün il boyu hava çirkli olsa da, qışda vəziyyət çox vaxt daha pis olur. Bu, soyuq mövsümdə istilik sistemlərinin aktiv istifadəsinin, həmçinin səhər saatlarında mühərrikin istiləşməsi zamanı sıx işlənmənin nəticəsi ola bilər. Heç kimə sirr deyil ki, bir çox şəhərlərdə şəxsi avtomobillər üçün parkinq düzgün təşkil olunmayıb. Nəticədə səhər saatlarında yaşayış binalarının yaxınlığında dayanmış avtomobillərin mühərriklərində kütləvi şəkildə isinmə müşahidə olunur. Bu, qurğuşun, kükürd dioksidi və azotun, eləcə də yaşayış pəncərələrinin yaxınlığında bir çox digər zərərli maddələrin aktiv şəkildə sərbəst buraxılmasına səbəb olur.
Hamilə qadınlar nə etməlidir?
İdeal həll yolu, ümumiyyətlə, çirklənmiş atmosferdə olmamaq, hamiləlik dövründə ən təmiz əraziyə köçmək olardı, lakin bu həmişə mümkün deyil. Bundan əlavə, ən yaxşı ginekoloqlar adətən böyük şəhərlərdə işləyirlər. Evin və ofisin içindəki hava xarici atmosferdən gəlir. Bəzi hallarda qapalı hava açıq havadan daha çox çirklənmiş ola bilər. Uşaq gözləyən qadınlar həm xarici, həm də daxili havanın vəziyyətinə diqqət yetirməlidirlər. Media mənbələri çirklənmə səviyyəsinin artdığını bildirirsə, çölə çıxmamaq, içəridə qalmaq daha yaxşıdır. Eyni zamanda, çirklənmiş havanın otağa daxil olmasının qarşısını almaq üçün pəncərələr bağlı saxlanılmalıdır. Ancaq yadda saxlamaq lazımdır ki, ventilyasiya olmaması hər hansı bir insanın bədəninə də zərər verir, çünki bu vəziyyətdə otaqda oksigen səviyyəsi aşağı düşür və karbon qazının miqdarı artır.
Bir çox şəhərlərdə açıq havanın çirklənməsinin pik həddi nəqliyyatın intensivliyi ilə əlaqələndirilir və çox vaxt iş gününün sonuna qədər məhdudlaşır. Bu dövrdə qadınların nəqliyyatdan istifadə etməsi son dərəcə arzuolunmazdır, çünki tıxacda ilişmək asandır, orada ilişib qalmış avtomobillərin buraxdığı avtomobil dumanını udmaq olar. Hamilə qadınların kifayət qədər su içməsi də vacibdir. Digər şeylər arasında, bu, bədənin normal fəaliyyətinə kömək edəcək tənəffüs yollarının kifayət qədər nəmləndirilməsini təmin edəcəkdir. Evinizin hava təmizləmə sistemlərinin düzgün işlədiyinə və onların filtrlərinin və digər əvəzedici komponentlərinin mütəmadi olaraq dəyişdirilməsinə əmin olmalısınız. Əvvəllər tənəffüs yolları xəstəliklərindən (astma, xroniki bronxit və s.) əziyyət çəkən qadınlar əlavə risk altındadırlar. Mənfi təzahürlərin risklərini azaltmaq üçün, hamiləliyin planlaşdırılmasından əvvəl, hamiləlik dövründə relapsın qarşısını almaq üçün bir həkimə baş çəkmək və tənəffüs sisteminin vəziyyətini mümkün qədər yaxşılaşdırmaq lazımdır.